Trzecia rocznica ataku Hamasu na Izrael. Winni klęski z 7 października wciąż nieznani
Trzy lata po ataku Hamasu izraelskie wojsko i służby zbadały swoje błędy, część dowódców podała się do dymisji, ale wciąż nie ma niezależnego dochodzenia w sprawie odpowiedzialności władz. Media ujawniają za to informacje o ostrzeżeniach, które miał otrzymywać premier Benjamin Netanjahu.
W ostatnich tygodniach pojawiły się doniesienia o informacjach, które Netanjahu miał otrzymać od Egiptu i Zjednoczonych Emiratów Arabskich (ZEA) na temat ataku Hamasu na Izrael. 7 października 2023 r. zginęło w nim blisko 1,2 tys. osób, a 251 zostało wziętych do niewoli przez palestyńskich bojowników. W odpowiedzi na atak, Izrael rozpoczął ofensywę w Strefie Gazy, doprowadzając do kryzysu humanitarnego i śmierci co najmniej 74 200 osób. Rannych w izraelskich działaniach zbrojnych zostało ponad 175 000 osób. Niemal połowę ofiar śmiertelnych stanowiły kobiety i dzieci.
Według „Wall Street Journal” Egipt co najmniej trzy razy ostrzegał Izrael o rosnącym zagrożeniu ze strony Hamasu. Pierwsze ostrzeżenie miało zostać przekazane już w czerwcu 2023 r. Kolejne nastąpiło pod koniec września, kiedy szef egipskiego wywiadu Abbas Kamel osobiście przyleciał do Izraela i ostrzegł izraelskich oficjeli, że Hamas mobilizuje się do dużej operacji.
Jak podał dziennik, Izraelczycy zapewnili Kamela, że sytuacja jest pod kontrolą. Na początku października miał on jeszcze zadzwonić bezpośrednio do Netanjahu i ponownie ostrzec go przed możliwym atakiem.
Według dziennika „Haarec” podobne sygnały napływały z Emiratów. Około 10 dni przed atakiem prezydent ZEA Mohammed bin Zajed rozmawiał z Netanjahu i ostrzegł go, że Hamas przygotowuje wkrótce dużą operację. Portal Ynet uzyskał potwierdzenie od wysokiego rangą źródła wywiadowczego na Bliskim Wschodzie, że Emiraty przekazały Izraelowi taką informację.
Żadne z ostrzeżeń nie wskazywało daty ani skali ataku. Netanjahu zaprzecza, że je otrzymał, a za doniesienia o jego domniemanej rozmowie z bin Zajedem pozwał izraelskie media i dziennikarzy.
Ustalenie, kto i jakie informacje otrzymał przed 7 października, jest jednym z powodów, dla których w Izraelu trwa spór o powołanie niezależnej komisji śledczej. Trzy lata po największej katastrofie w historii izraelskiego systemu bezpieczeństwa wciąż nie przeprowadzono dochodzenia, które zbadałoby łącznie odpowiedzialność władz, wojska i służb wywiadowczych.
Rząd Netanjahu sprzeciwia się powołaniu tradycyjnej państwowej komisji śledczej, której członków wyznacza prezes Sądu Najwyższego. Premier argumentował, że takie dochodzenie powinno rozpocząć się dopiero po zakończeniu wojny. Zamiast tego od końca 2025 r. koalicja forsuje utworzenie innej komisji, której skład ustalałyby wspólnie koalicja i opozycja.
Wewnętrzne dochodzenia izraelskiej armii i Szin Betu wykazały, że przed atakiem Hamasu z 7 października 2023 r. doszło do poważnych błędów wywiadowczych i błędnej oceny zagrożenia. Izrael znał plan Hamasu „Mur Jerycha” i odnotował nietypową aktywność ugrupowania tuż przed atakiem, ale uznano, że Hamas nie chce pełnoskalowej wojny i nie jest zdolny do realizacji tak dużej operacji.
Ostrzeżenia z nocy przed atakiem również błędnie zinterpretowano jako możliwość ograniczonego rajdu lub próby porwania. Dochodzenia doprowadziły do konsekwencji personalnych w armii i służbach. Ze stanowisk odeszli m.in. szef wywiadu wojskowego Aharon Haliwa, szef sztabu Herci Halewi oraz szef Szin Betu Ronen Bar, który przyznał, że lepsze działania służby mogły zapobiec atakowi. W przypadku Bara rezygnację poprzedził także ostry konflikt z premierem Benjaminem Netanjahu i próba jego odwołania przez rząd.
PAP
oprac. PR
Cały świat ma służyć Izraelowi. Paweł Lisicki o Trzeciej Świątyni i planach syjonistów
