Trwa proces wdrażania synodalności w Kościele na całym świecie. Przywódcy konferencji religijnych Ameryki Łacińskiej i Karaibów podczas marcowego spotkania zobowiązali się nadać nowy impuls temu procesowi, by go „uratować”.
– Musimy go ratować i utrzymać w ruchu, dać, jak to się mówi, mały impuls temu procesowi – deklarował pijar, o. Ricardo Alberto Sola, przewodniczący Kubańskiej Konferencji Zakonników i Zakonnic. Miało to miejsce w Republice Dominikańskiej, podczas posiedzenia zarządu Konfederacji Zakonników Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CLAR). Spotkanie odbyło się w dniach 19 – 23 marca.
Wesprzyj nas już teraz!
Uczestnicy ubolewali nad tym, iż wdrażanie procesu synodalności nie postępuje. Niektórzy prelegenci wskazywali, że co prawda idzie naprzód, ale za wolno i sam proces jest „marginalny” oraz „peryferyjny”.
Przewodniczący i sekretarze generalni 21 konferencji tworzących CLAR, którzy spotkali się w ramach procesu zwanego „Rozmowy w Duchu”, dyskutowali między innymi o władzy w Kościele.
Siostra Daniela Cannavina, kapucynka Matki Rubatto zaznaczyła, że proces słuchania, rozeznawania i działania, nieodłączny od synodalności, „jest drogą naprzód” dla Kościoła. Dodała, że samo uczestnictwo w dyskusjach dotyczących tej kwestii – nawet z przedstawicielami Rady Episkopatu Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CELAM), organem biskupów – nie jest jednak wystarczające. Zakonnica brała udział w globalnym procesie synodalnym.
Ojciec José Luis Loyola, który jest przewodniczącym Konferencji Wyższych Przełożonych Zakonnych w Meksyku podkreślał, że „proces synodalności w życiu zakonnym musi być najwyższym priorytetem CLAR”. Wzywał do ponownej analizy procesu.
Witając uczestników IV Kongresu Życia Zakonnego Ameryki Łacińskiej i Karaibów CLAR w Bogocie w Kolumbii, siostra Liliana Franco Echeverri, ówczesna przewodnicząca organizacji, mówiła, że „nasze struktury pilnie potrzebują odnowy”, ponieważ „istnieją struktury, które duszą, i sposoby postępowania, które negują to, co ludzkie”. Powoduje to zniechęcenie. Władza w zakonach jest wykorzystywana do „kontroli i szufladkowania”. Synodalność miała pomóc w odnowie i wyzwoleniu się z „horroru nadużyć”, które podkopały wiarę i godność innych.
W 2023 r, siostra Maricarmen Bracamontes, benedyktynka, przekonywała, iż struktury władzy w Kościele muszą się zmienić, aby przeciwdziałać nadużyciom seksualnym w diecezjach. Ubolewała, że więcej troski okazuje się sprawcom niż ofiarom.
Dwa lata później konfederacja CLAR wydała dokument zatytułowany „Narodzić się na nowo”, wzywając do zerwania „z tradycyjnymi schematami”. Napisano: „To nie jest czas na strach ani na obojętność. Czas wziąć na siebie naszą historyczną odpowiedzialność, wyruszyć w podróż, wyjść naprzeciw innym, wspierać słuszne sprawy, budować mosty pokoju i siać nadzieję tam, gdzie wydaje się, że nie ma przyszłości”.
Przedstawiciele CLAR wskazują na problemy, z jakimi się zmagają w swojej pracy duszpasterskiej, żyjąc w regionie dotkniętym wyzyskiem ludzi i zasobów, degradacją środowiska, działalnością gangów przestępczych i karteli narkotykowych, gdzie jest wysokie bezrobocie, szerzą się autokracje, atakowana jest demokracja i nasilają się procesy migracyjne.
Graciela Laino ze zgromadzenia Sióstr Służebniczek obserwuje od wielu lat szybką adaptację sióstr, które początkowo nie chciały współpracować z zakonnicami z innych zgromadzeń. Wskazała, że problemem jest przezwyciężenie zniechęcenia, aby być w stanie skuteczniej głosić Dobrą Nowinę.
Zakonnice mają nadzieję, że synodalność pomoże im nie tylko w przezwyciężeniu zniechęcenia do działania, ale także, że na nowo odkryją – poprzez większe zaangażowanie w rozwiązywanie codziennych problemów ludzi – zapał do działalności misyjnej.
Spotkanie przedstawicieli zakonów Ameryki Łacińskiej i Karaibów poświęcone współpracy synodalnej ma wzmocnić współpracę między różnymi instytucjami i organizacjami w regionie. Jeszcze w ubiegłym roku koncentrowano się na współpracy w zakresie migracji i „sprawiedliwości klimatycznej”, promując „wspólnotowość i transformacyjne podejście” w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach.
W październiku 2025 r. Rada Biskupów Katolickich Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CELAM) uruchomiła globalną cyfrową platformę szkoleniową poświęconą analizie i wdrażaniu Dokumentu Końcowego Synodu o synodalności.
Opracowała ona specjalny międzynarodowy program formacyjny „Razem”, który odpowiada na wezwanie Synodu o synodalności, oferując bezpłatny kurs online zgłębiający kluczowe tematy poruszone w Dokumencie Końcowym Synodu o synodalności.
Zaangażowano międzynarodowych ekspertów, w tym teologów, duszpasterzy i kanoników – większość uczestniczyła w Synodzie o synodalności i Synodzie Kościoła we Włoszech.
Celem tych działań jest wdrożenie trzeciej fazy Synodu o synodalności, czyli fazy recepcji. Innymi słowy, Kościół powszechny wzywa się do „przełożenia rozeznania na konkretne działania, które przekształcą relacje, struktury i priorytety duszpasterskie w świetle Dokumentu Końcowego XVI Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Synodu Biskupów (2021–2024)”, czytamy w oświadczeniu CELAM z października ubiegłego roku.
Program formacyjny i globalna inicjatywa są „wspólnym przedsięwzięciem Rady Episkopatu Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CELAM), za pośrednictwem jej centrum teologicznego CEBITEPAL, Konfederacji Zakonów Ameryki Łacińskiej (CLAR), Jezuickiej Szkoły Teologicznej Uniwersytetu Santa Clara (JST–SCU), Latynoamerykańskiego Obserwatorium Synodalności oraz Światowej Unii Katolickich Organizacji Kobiet (UMOFC)”.
Spotkania różnych gremiów i kursy dotyczące synodalności mają ułatwić wdrożenie tego procesu w życie w różnych regionach świata.
Źródła: ncronline.org, acninternational.org, together.celam.org
AS