W niemieckiej diecezji Münster świecci odgrywają coraz większą rolę w liturgii. Nie chodzi tylko o brak powołań kapłańskich, ale również o konkretną wizję tego, czym jest kapłaństwo. Czy to ma być synodalny wzór dla Polski?
O roli świeckich w liturgii mówiła Nicole Stockhoff, która w Münster zajmuje się oprócz liturgii również katecheza. Jak powiedziała portalowi Katholisch.de, zaangażowanie świeckich w liturgię nie wynika tylko z braku kapłanów – to efekt szerszej transformacji katolicyzmu. W jej optyce świeccy pełnią dziś w Niemczech nową rolę liturgiczną ze względu na „godność chrzcielną”. Stockhoff uważa, że należy to cały czas wzmacniać.
Obecnie w diecezji Münster świeccy sprawują Liturgię Słowa połączoną z rozdawaniem Komunii świętej, organizują ceremonie błogosławieństwa, nabożeństwa i modlitwy w instytucjach opieki czy szpitalach. Ponadto rozdają Komunię świętą chorym czy przewodniczą liturgii pogrzebowej (nie jest to wówczas oczywiście Msza święta). Zanim zostaną do tego oddelegowani przez władze diecezji, odbywają specjalne kursy. – Żegnamy się z tradycyjnymi formami, jednocześnie rozwijając nowe formy nabożeństw – wskazała Stockhoff.
Wesprzyj nas już teraz!
W innych diecezjach Niemiec świeccy nierzadko udzielają też sakramentu chrztu. W Münster robią to jeszcze księża – jak wyjaśnia Stockhoff, są do tego wystarczające możliwości, a zresztą liczba chrztów spada.
Według Stockhoff należy odejść od przekonania o wyłączności Eucharystii jako ceremonii liturgicznej. – Eucharystia jest ważna i stanowi najwyższą formę kościelnego świętowania. Równocześnie są jednak różne inne uroczyste formy nabożeństw, podczas których wspólnota gromadzi się na modlitwie i raduje się swoją wiarą. Chcemy z jednej strony przechować kulturę celebracji eucharystycznej, z drugiej strony umacniając takie formy nabożeństw jak błogosławieństwa czy rozdawanie Komunii świętej. Do tego potrzebujemy świeckich – powiedziała.
W Münster świeccy pełniący czynności liturgiczne noszą białe szaty, co ma podkreślać ich godność chrzcielną. Dotyczy to zwłaszcza takich sytuacji jak pogrzeby.
Podczas trwającego od 2021 roku Procesu Synodalnego wielokrotnie formułowano postulaty silniejszego włączenia świeckich w liturgię, zwłaszcza kobiet. Konieczność takich zmian zapisano również w Dokumencie Finalnym Synodu, który został przez papieża Franciszka włączony do zwykłego Magisterium Kościoła. W dokumencie nie ma jednak konkretów, dlatego – jeżeli miałby być faktycznie wdrażany w życie – póki co to od każdego biskupa zależy, w jaki sposób przeprowadzi synodalizację liturgii rozumianą jako silniejsze włączenie świeckich.
Równocześnie pracują jednak specjalne Komisje Synodalne powołane przez Franciszka do opracowania bardziej jednoznacznego programu synodalizacji Kościoła. W lipcu 2025 roku papież Leon XIV powołał dodatkową komisję – poświęconą właśnie synodalnemu rozumieniu liturgii.
Źródło: Katholisch.de
Pach
