Konferencja Episkopatu Hiszpanii opublikowała dokument poświęcony roli emocji w wierze. Hierarchowie wyrazili zadowolenie z odradzającego się życia religijnego młodego pokolenia – przestrzegli jednak przed ryzykiem nadmiernego oparcia ich duchowości o uczucia. „Emotywizm religijny” to według biskupów cecha charakterystyczna współczesnej kultury. Dla wiary ma ona fatalne konsekwencje. Pomija znaczenie prawdy objawionej i rzeczywistości łaski na rzecz poszukiwania subiektywnych wrażeń.
Notę doktrynalną hiszpańskich biskupów z 24 lutego br. otwiera nawiązanie do obrazu życia religijnego jako spotkania „serca z sercem”. Wiara wpływa na człowieka we wszystkich jego wymiarach „uczuciowym, intelektualnym i wolicjonalnym”, zaznaczyli duchowni.
W obecnych czasach zdaniem hierarchów istnieje ryzyko zbytniego skupienia na pierwszym z tych aspektów – wyrażające się w „emotywizmie” religijnym. Nastawienie to sprawia, że osoba „staje się konsumentem poruszających doświadczeń i nienasyconym poszukiwaczem duchowego zaspokojenia”, ostrzegli hierarchowie.
Wesprzyj nas już teraz!
Jak dodali, w obecnych czasach znaczącą rolę w doprowadzaniu ludzi do religii świętej i przeżywaniu jej mają właśnie treści emocjonalne. Nacechowane afektywnie świadectwa, czy osobiste historie są dla wielu osób pierwszym krokiem na drodze do wiary w sekularyzowanym świecie. W tych okolicznościach trzeba dojrzałego rozeznawania, by prowadzić do owocnego dojrzewania ich duchowości.
Według biskupów Hiszpanii jedną z cech postmodernistycznej kultury jest „absolutyzacja uczuciowości”. Swoisty „emotywizm” naszych czasów prowadzi do zamknięcia się człowieka na rzeczywistość rozumu.
„Człowiek postmodernizmu odrzuca racjonalistyczny obiektywizm, by stać się podmiotem emotywnym”, zdiagnozowali duchowni.
Jak zaznaczyli, podobne nastawienie skutkuje fragmentaryzacją doświadczenia religijnego poprzez skupienie na odizolowanych i przygodnych przeżyciach. Duchowy „emotywizm” „nie może zaoferować całościowej wizji rzeczywistości” oraz prowadzi ku skupienia wyłącznie na bieżących wrażeniach i próbie podtrzymywania emocji.
„W życiu duchownym religijny emotywista czyni wiarę zależną od intensywności przeżyć, zmieniając ją w narzędzie doświadczeń”, ostrzegli biskupi Hiszpanii. Jak dodali hierarchowie w nocie doktrynalnej, aby uniknąć takiej degeneracji religijności należy szukać właściwej proporcji między aspektami uczuciowymi, wolicjonalnymi i intelektualnymi”.
Pasterze hiszpańskich diecezji wskazali również, że nadmierne skupienie na emocjach w wierze prowadzi do podatności na manipulacje i nadużycia.
„Uczucia nie mogą określać całości, ani prawie całości, życia chrześcijańskiego (…) czasem sama nieobecność uczuć jest częścią duchowej drogi”, zaznaczyli hierarchowie.
„Emocjonalność, jako fundamentalny wymiar człowieka w harmonii z rozumem i wolą, przerasta zwykły sentymentalizm i wyzwala wiarę z sieci subiektywizmu i emotywizmu. Prawdziwa miłość zawsze prowadzi ku prawdzie. Jak podkreślił papież Benedykt XVI: Bez prawdy miłość jest zwykłym sentymentalizmem. (…) Pada ofiarą przypadkowych opinii jednostek (…). Prawda uwalnia miłość od ciasnoty emocjonalizmu. (…) W prawdzie miłość odzwierciedla zarazem osobisty i publiczny wymiar wiary w Boga (…), który jest jednocześnie Agape i Logosem: Miłością i Prawdą”, pisali hiszpańscy biskupi.
„Spotkanie z Chrystusem niesie ze sobą przyjęcie prawdy Jego osoby i nauki. (…) Nie ma spotkana z Chrystusem bez wyznawania wiary, jeśli bierze się pod uwagę jedynie wymiar subiektywny, bez pogłębiania w treść wiary i doktryny. Jeśli akt wiary jako osobistego przylgnięcia do Chrystusa traci głębokie zjednoczenie ze zbawienną prawdą jaką nam przekazano staje się aktem pustym i ślepym”, kontynuowali.
Emotywizm religijny to również zagrożenie dla właściwego spojrzenia na liturgię i sakramenty, wskazali pasterze. Grozi on przedłożeniem znaczenia subiektywnych wrażeń nad wypływającą z nich obiektywną rzeczywistość łaski, zauważyli.
Źródło: conferenciaepiscopal.es
FA
Tak protestantyzują Polskę! W parafii pod Warszawą „szkolenie” zrobią charyzmatycy z USA
Charyzmatycy… Ruch katolicki – czy protestancki? Ks. prof. Bortkiewicz dla PCh24.pl
