Kraków wskrzesza dawny rytuał - codzienne uroczyste otwarcie bramy miasta
Strażnicy miejscy, w asyście hejnalisty oraz reprezentanta Muzeum Krakowa, będą po godzinie 10 w uroczysty sposób otwierać bramę w Barbakanie, odtwarzając zwyczaj sięgający XVIII wieku. Celem tej inicjatywy jest podkreślenie wizerunku Krakowa jako miasta otwartego i przyjaznego dla wszystkich.
Porozumienie dotyczące przywrócenia ceremoniału podpisali 7 maja dyrektor Muzeum Krakowa Michał Niezabitowski, komendant miejski Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie Arkadiusz Kielin, komendant Straży Miejskiej Zbigniew Ulman oraz prezes Kraków Tourism Alliance Grzegorz Soszyński.
Zgodnie z ustaleniami, tzw. Brama Kleparska będzie otwierana codziennie z wyjątkiem poniedziałków. Po odegraniu hejnału o godz. 10 hejnalista wraz z dwoma strażnikami miejskimi i pracownikiem muzeum przejdzie od kościoła Mariackiego w kierunku Bramy Floriańskiej, gdzie znajduje się płaskorzeźba św. Floriana oraz herb miasta. Po symbolicznym ukłonie uczestnicy przejdą na Most Kleparski. Tam, około godz. 10:20, hejnalista wykona fragment XV-wiecznej melodii „Cracovia Civitas”, a strażnicy otworzą wejście prowadzące do Barbakanu.
Jak wyjaśnił podczas konferencji prasowej Łukasz Walas z Muzeum Krakowa, pomysł odtworzenia ceremoniału wyrasta z inspiracji historycznymi źródłami i ma na celu ponowne wpisanie dawnej praktyki w życie miasta, w nieco uwspółcześnionej formie. Barbakan jest jednym z oddziałów muzeum.
– Chcieliśmy, zainspirowani historycznymi dokumentami, wkomponować na nowo w miejską tkankę wspomnienie o kiedyś niezwykle znaczącym i praktycznym działaniu, nadając mu nieco bardziej współczesną formę – powiedział Łukasz Walas z Muzeum Krakowa.
Podkreślił, że wydarzenie nawiązuje do zapisów „Ordynacji zamykania bram w mieście Krakowie” z 1721 roku, która szczegółowo regulowała kwestie bezpieczeństwa, w tym codzienne otwieranie i zamykanie bram przez strażników.
Dyrektor muzeum zwrócił uwagę na udział współczesnych służb miejskich w projekcie. Jak zaznaczył, bez ich zaangażowania inicjatywa nie miałaby sensu – nie chodzi o inscenizację, lecz o żywy element miejskiej tradycji.
Organizatorzy podkreślają, że główną ideą przedsięwzięcia jest ukazanie Krakowa jako miejsca otwartego dla odwiedzających. Prezes Kraków Tourism Alliance zwrócił uwagę na symbolikę ceremonii, porównując ją do gestu gospodarza witającego gości. Zaznaczył przy tym, że przyjezdni powinni pamiętać o szacunku dla dziedzictwa i lokalnej społeczności.
Historia ceremoniału sięga XVI wieku. W 1574 roku rada miejska wprowadziła regulacje dotyczące bezpieczeństwa, m.in. w reakcji na ucieczkę króla Henryka Walezego. W razie zagrożenia sygnałem alarmowym miała być „Bogurodzica” odgrywana z Wieży Ratuszowej.
Zasady te rozwinięto w dokumencie z 1721 roku, który szczegółowo opisywał obowiązki strażników. Obejmowały one odbieranie kluczy od władz miasta, kontrolę bram oraz ich otwieranie i zamykanie o określonych porach dnia. Po wykonaniu czynności strażnicy zdawali raport i zwracali klucze. Procedura ta była powtarzana każdego ranka i wieczora.
Źródło: PAP
AF
