Powstanie globalny Bank Obrony, Bezpieczeństwa i Odporności. To wsparcie dla zbrojeń

Dziewięć krajów zgodziło się na utworzenie globalnego banku obronnego o wartości 134 miliardów dolarów. Udzielałby on państwom kredytów na zakup sprzętu i wyposażenie krajowych armii, ale nie tylko. Nowa instytucja finansowa miałaby zacząć swoją działalność już w 2027 roku.

Podczas  trwającego w Ankarze szczytu NATO premier Kanady, niegdysiejszy szef Banku Anglii i Banku Kanady, Mark Carney ogłosił, że dziewięć krajów zobowiązało się do przyłączenia się do utworzenia Banku Obrony, Bezpieczeństwa i Odporności (DSRB), w celu finansowania wzmacniania zdolności obronnych państw sojuszniczych.

Dziewięć krajów, o których wspomniał Carney, to: Albania, Belgia, Grecja, Łotwa, Luksemburg, Rumunia, Turcja, Ukraina i Kanada.

Nowa instytucja będzie miała siedzibę w Kanadzie i rozpocznie działalność w 2027 roku, po ratyfikacji umowy przez wszystkie państwa członkowskie.

Bank ma służyć wzmocnieniu zdolności obronnych krajów o zbieżnych interesach strategicznych poprzez zapewnienie taniego finansowania w wysokości do 100 miliardów funtów, czyli około 134 miliardów dolarów.

Środki te miałyby być przeznaczone na inwestycje zwiększające potencjał przemysłu obronnego i przyspieszające rozwój potencjału wojskowego państw członkowskich banku.

Wielka Brytania i Niemcy początkowo zdystansowały się od projektu, chociaż rząd Wielkiej Brytanii zadeklarował później współpracę z Kanadą w celu wsparcia rozwoju banku.

DSRB będzie zabiegał o rating kredytowy na poziomie AAA, aby móc udzielać niskooprocentowanych pożyczek i oferować gwarancje kredytowe bankom prywatnym.

Projekt wspierają JPMorgan, Deutsche Bank, Commerzbank, ING i kilka największych banków kanadyjskich. 

Mówi się, że docelowo DSRB miałby objąć 40 krajów sojuszniczych NATO.

Powstanie nowego banku wskazuje na zmianę w podejściu do ryzyka finansowego i traktowania kwestii obronności oraz bezpieczeństwa nie jako kwestii polityki zagranicznej i wydatków publicznych, lecz systemowe ryzyka makrofinansowe, mające bezpośrednie skutki dla stabilności fiskalnej, rynków kapitałowych i stabilności finansowej na świecie w ogóle.

Global Risk Institute w swojej analizie „Security as a Systemic Risk: What the Defence, Security and Resilience Bank Means for Finance Leaders” z maja 2026 r. zaznacza, że zmianę tę widać już w podejściu Banku Rozrachunków Międzynarodowych (BIS), który zaznaczył, że „geopolityka nie jest już czynnikiem zewnętrznym, lecz siłą endogeniczną kształtującą dynamikę inflacji, przepływy kapitału i zmienność finansową, podważając długoletnie założenia dotyczące dywersyfikacji ryzyka i neutralności rynku”. 

Podobnie, Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW) wskazał, że konflikty i fragmentaryzacja geopolityczna zwiększają ryzyko i komplikują zarządzanie makroekonomiczne. 

Globalne instytucje finansowe zakładają długoterminowe zbrojenia. By jednak rządy - i tak już bardzo zadłużone - mogły dalej zaciągać kredyty, nie ulegając presji demograficznej i oczekiwaniom społecznym związanym z przeznaczaniem środków z budżetu państwa  redefiniuje się systemowe ryzyko finansowe, inaczej alokując ryzyko i ułatwiając dostęp do kapitału. 

Bank Obrony, Bezpieczeństwa i Odporności (DSRB) nie jest nową instytucją rozwojową ani inicjatywą polityczną, lecz „stanowi raczej próbę opracowania specjalnie zaprojektowanej architektury finansowej, która będzie w stanie realokować ryzyko związane z bezpieczeństwem między krajami, instytucjami i horyzontami czasowymi; a tym samym odciąży krajowe ramy fiskalne, jednocześnie uznając fundamentalnie systemowy charakter współczesnych zagrożeń dla bezpieczeństwa”.

„DSRB to wielostronna, suwerenna instytucja finansowa, mająca na celu finansowanie inwestycji w dziedzinie obronności, bezpieczeństwa i strategicznej odporności pomiędzy krajami uczestniczącymi. Jej celem nie jest kształtowanie strategii wojskowej ani określanie priorytetów obronnych, ale mobilizacja, pośredniczenie i alokacja długoterminowego kapitału na inwestycje związane z bezpieczeństwem, które stają się coraz bardziej niezbędne, ale trudne do sfinansowania za pośrednictwem istniejących kanałów fiskalnych i finansowych”.

Środki banku mają pochodzić z kapitału wpłaconego od państw członkowskich, emisji obligacji zabezpieczonych zobowiązaniami suwerennymi, umożliwiającymi dostęp do długoterminowego, taniego finansowania poprzez łączenie siły kredytowej sojuszniczych krajów, zamiast polegania wyłącznie na emisji krajowej, pożyczek, gwarancji i ulepszeń kredytowych dostosowanych do projektów obronnych, bezpieczeństwa i odporności. 

Inicjatywa związana z powstaniem DSRB obrazuje zmianę w podejściu do wojny. Uznaje się bowiem, że wojna to „kapitałochłonna, długotrwała działalność gospodarcza”. Traktuje się ją jako „kapitałochłonną, złożoną technologicznie” działalność ekonomiczną, która musi być utrzymywana „niezależnie od tego, czy konflikt się zmaterializuje”. To „ścieżka rozwoju” państw. 

Nie trzeba dodawać, że niesie to ze sobą ogromne ryzyko dla praw i wolności obywateli, które ze względu nie tylko na faktyczne, ale także domniemane zagrożenie dla bezpieczeństwa będą systematycznie ograniczane. 

Źródło: idnfinancials.com, globalriskinstitute.org

AS