Cele Agendy 2030 a powszechny dostęp do „bezpiecznych aborcji”. Porażający raport Funduszu Ludnościowego ONZ

Powszechny dostęp do aborcji w ramach opieki zdrowotnej oraz innych „nowoczesnych środków antykoncepcji”, jest niezbędny dla osiągnięcia celów Agendy 2030 na rzecz Zrównoważonego Rozwoju – stanowi najnowszy raport Funduszu Ludnościowego ONZ (UNFPA).

Autorzy raportu zajęli się w tym roku sprawą tzw. niezamierzonych ciąż. Według szacunków Instytutu Gutmachera, na które powołano się w raporcie, ponad 60 procent niezamierzonych ciąż kończy się aborcją, a około 45 procent wszystkich aborcji jest niebezpiecznych, powodując od 5 do13 procent wszystkich zgonów matek. Ma to wpływ na osiągnięcie celów zrównoważonego rozwoju – czytamy w opracowaniu zatytułowanym „Seeing the Unseen: The case for action in the neglected crisis of unintended pregnancy” [Widząc niewidzialne: argumenty za działaniem w związku z zaniedbanym kryzysem niezamierzonej ciąży”], który ukazał się 30 marca br.

Autorzy raportu zadają pytanie, dlaczego pomimo „ogromnej ekspansji dostępności skutecznych nowoczesnych środków antykoncepcyjnych – co jest jednym z największych osiągnięć w zakresie zdrowia publicznego” prawie połowa wszystkich ciąż na świecie jest niezamierzona?

Przypominają, że Program Działania Międzynarodowej Konferencji Ludności i Rozwoju (ICPD) z 1994 r. uznał, że „upodmiotowienie, pełna równość i autonomia kobiet są niezbędne dla osiągnięcia postępu w życiu społecznym i gospodarczym”, a „dziś cele te są kamieniem węgielnym realizacji Agendy 2030 na rzecz Zrównoważonego Rozwoju”.

Dodano, że kluczowe dla społeczeństwa na całym świecie jest uznanie, ,że kwestia „zdrowia reprodukcyjnego i równości genderowej” są niezbędne dla osiągnięcia bardziej dostatniej przyszłości. Dlatego też wysiłki UNFPA skupiają się na: rozszerzeniu dostępu do tak zwanej bezpiecznej aborcji, czyli aborcji chirurgicznej i farmakologicznej świadczonej przez wykwalifikowany personel medyczny w placówkach medycznych w każdym kraju na świecie, bez żadnych ograniczeń.

Raport chce obniżyć koszty funkcjonowania opieki zdrowotnej w związku z wysokimi wskaźnikami niebezpiecznych aborcji i koniecznością leczenia matek, które dokonały „niebezpiecznych aborcji”. Właśnie z powodu aborcji każdego dnia na świecie ma dochodzić do 800 zgonów matek.

UNFPA spieszy się, aby do 2030 r. „zakończyć niezaspokojoną potrzebę planowania rodziny, zakończyć możliwe do uniknięcia zgony matek i zakończyć przemoc ze względu na płeć i szkodliwe praktyki, w tym okaleczanie żeńskich narządów płciowych i małżeństwa dzieci”.

„Nadszedł czas - czytamy - na przyspieszenie, a nie wycofywanie, aby zmienić życie kobiet i dziewcząt (…) Zapobieganie niezamierzonym ciążom to niepodlegający negocjacjom pierwszy krok. Kiedy jednostki są w stanie dokonać rzeczywistego, świadomego wyboru, ich zdrowie, ciało i przyszłość, mogą przyczynić się do uzyskania bardziej zamożnych społeczeństw i bardziej zrównoważonego, sprawiedliwego świata” – napisała dr Natalia Kanem, dyrektor wykonawczy UNFPA.

Fundusz obawia się wzrostu liczby ludności i w związku z tym także niezamierzonej liczby ciąż. By do tego nie dopuścić, przynagla rządy do działań, w szczególności ministrów zdrowia, aby wprowadzili odpowiednie regulacje.

„Ten raport to dzwonek alarmowy. Oszałamiająca liczba niezamierzonych ciąż reprezentuje globalny brak przestrzegania podstawowych praw człowieka kobiet i dziewcząt” – mówi dyrektor wykonawczy UNFPA dr Natalia Kanem. „Dla kobiet dotkniętych chorobą najbardziej zmieniający życie wybór reprodukcyjny — czy zajść w ciążę, czy nie — nie jest w ogóle wyborem. Oddając władzę do podjęcia tej najbardziej fundamentalnej decyzji w ręce kobiet i dziewcząt, społeczeństwa mogą zapewnić, że macierzyństwo będzie aspiracją, a nie nieuchronnością” - dodaje.

Główne wnioski płynące z raportu są następujące. W latach 2015-2019 każdego roku na całym świecie dochodziło do około 121 milionów niezamierzonych ciąż. Szacuje się, że globalnie 257 milionów kobiet, które chcą uniknąć ciąży, nie stosuje „bezpiecznych, nowoczesnych metod antykoncepcji”. W 47 krajach około 40 proc. kobiet aktywnych seksualnie nie stosowało żadnych metod antykoncepcji w celu uniknięcia ciąży. Prawie jedna czwarta wszystkich kobiet nie jest w stanie odmówić seksu. Stosowanie środków antykoncepcyjnych jest o 53 procent niższe wśród kobiet, które doświadczyły przemocy ze strony partnera. Ponad 60 proc. niezamierzonych ciąż i prawie 30 proc. wszystkich ciąż kończy się aborcją. 45 procent wszystkich aborcji wykonywanych na świecie jest niebezpiecznych. Niebezpieczne aborcje powodują hospitalizację około 7 milionów kobiet rocznie na całym świecie i od 5 do 13 procent wszystkich zgonów matek, co jest jedną z głównych przyczyn zgonów matek.

W krajach rozwijających się niebezpieczne aborcje kosztują system opieki zdrowotnej szacunkowo 553 miliony dolarów rocznie. W sytuacjach kryzysowych, takich jak trwająca wojna na Ukrainie, wiele kobiet traci dostęp do antykoncepcji i/lub doświadcza przemocy seksualnej. Niektóre badania wykazały, że ponad 20 procent uchodźczych kobiet i dziewcząt spotyka się z przemocą seksualną.

Szacuje się, że do 2025 r. w Afganistanie dojdzie do 4,8 miliona niezamierzonych ciąż w wyniku zakłóceń systemu opieki zdrowotnej i nierówności płci. W ciągu pierwszych 12 miesięcy pandemii COVID-19 szacowane zakłócenia w dostawach i usługach antykoncepcyjnych trwały średnio 3,6 miesiąca, co doprowadziło do 1,4 miliona niezamierzonych ciąż.

Fundusz Ludnościowy Narodów Zjednoczonych przypomina, że cele 3.7 i 5.6 Agendy 2030 odnoszące się do „zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego”, promocji ideologii gender są traktowane priorytetowo, by osiągnąć inne cele Agendy 2030, a przede wszystkim, by uporać się z ubóstwem.

Do niezamierzonych ciąż ma się przyczyniać brak opieki i informacji w zakresie „zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego”, „opcje antykoncepcyjne”, które nie są dostosowane do kobiecego ciała lub okoliczności, „szkodliwe normy i piętno otaczające kobiety kontrolujące własną płodność i ciała”, przemoc seksualna i „przymus reprodukcyjny”, postawy osądzania lub zawstydzanie w punktach opieki zdrowotnej, ubóstwo i zahamowanie rozwoju gospodarczego oraz nierówność genderowa.

Jest też presja społeczeństwa na kobiety i dziewczęta, by zostały matkami. Kobietom nie zapewnia się „autonomii”.

Raport wzywa rządy do ułatwienia dostępności i „akceptowalności” różnorodnej antykoncepcji, permisywnej edukacji seksualnej, propagandy na temat „zdrowia seksualnego”, które odnosi się do ideologii gender i „zdrowia reprodukcyjnego”, zniesienia wszelkich zakazów i ograniczeń aborcji, by mogła ona być świadczona w ramach powszechnej opieki zdrowotnej.

Wzywa polityków, by „wzmocnili pozycję kobiet i dziewcząt” w zakresie podejmowania „pozytywnych decyzji dotyczących seksu, antykoncepcji i macierzyństwa oraz wspierały społeczeństwa, które uznają pełną wartość kobiet i dziewcząt”. Tylko w taki sposób kobiety i dziewczęta będą w stanie w pełni wnieść swój wkład w społeczeństwo.