Kardynał Reinhard Marx o naturze Kościoła synodalnego. Mówił też o roli Leona XIV
Czy Kościół katolicki to związek Kościołów lokalnych, a głównym zadaniem papieża jest gwarantowanie ogólnej jedności? Taką perspektywę przedstawił kardynał Reinhard Marx, jeden z najbardziej wpływowych duchownych Europy.
Kardynał Reinhard Marx jest od 30 lat biskupem; z tej okazji udzielił wywiadu niemieckiemu portalowi kościelnemu Katholisch.de. Interesujące są rozważania eklezjologiczne Marxa, który wyraźnie definiuje Kościół katolick jako wspólnotę Kościołów lokalnych, gdzie papież ogranicza swoją rolę głównie do czuwania nad jednością całości, przy respektowaniu odmienności poszczególnych części.
- Kościół nie jest zbudowany jak piramida, z kurią w Rzymie na szczycie. Jest inaczej; Kościół składa się z Kościołów lokalnych, które razem tworzą Kościół powszechny. Papież jest gwarantem, że to trzyma się razem, jest fundamentem jedności. Tak wygląda to od II Soboru Watykańskiego. Każdy Kościół lokalny musi znaleźć własną drogę, oczywiście w powiązaniu z innymi - powiedział.
- Centralnym miejscem w Kościele synodalnym jest dla mnie diecezja, Kościół na miejscu, a nie na poziomie narodowym. Tego też potrzebujemy, ale właściwy ton musi być nadawany w diecezjach - dodał. Jak stwierdził, w archidiecezji Monachium i Fryzyngi tak właśnie jest, bo działają tam gremia synodalne, które zmieniają Kościół oddolnie.
Kardynał mówił też więcej o roli papieża. - Dziwią mnie wyobrażenia niektórych ludzi, według których papież musi wszystko sam zrobić i sam osądzić. Papież nie jest autokratycznym władcą nad Kościołem, ale fundamentem jedności. W Kościele synodalnym troszczy się o to, by wielu mogło iść wspólnie drogą Kościoła - stwierdził. Kardynał uznał, że papież Leon XIV dokładnie tak robi.
Dyskusja nad relacją pomiędzy Kościołem powszechnym a Kościołami lokalnymi toczyła się z dużą intensywnością w latach 90. XX wieku, zwłaszcza pomiędzy kardynałami Józefem Ratzingerem a Walterem Kasperem. Ratzinger wskazywał, że Kościół jest w pierwszej mierze powszechny - jego ontologiczna jedność wyprzeda lokalną różnorodność. Dlatego to z Kościoła powszechnego wyrastają Kościoły lokalne. Walter Kasper rozumiał Kościół w bardziej historycznej niż ontologicznej perspektywie, wskazując, że pierwszeństwo należy do Kościołów lokalnych, które dopiero razem tworzą Kościół powszechny.
Spór rozgorzał po publikacji noty Kongregacji Nauki Wiary, którą kierował Ratzinger, "Communionis notio", która przedstawiała jako nauczanie Kościoła jego stanowisko, co Kasper skrytykował.
Za pontyfikatu Franciszka doszło do praktycznego odrzucenia twierdzeń Ratzingera i "Communionis notio". W dokumentach procesu synodalnego, publikowanych od 2021 roku, przyjmuje się historyczną perspektywę Kaspera, czemu kardynał Reinhard Marx dał teraz wyraz. Taka jest również praktyka: w Kościele synodalnym rzeczywiście stawia się na większą swobodę decyzyjną Kościołów lokalnych, a papież rozumie swoją rolę bardziej jako stróża ogólnej jedności.
Źródła: Katholisch.de, PCh24.pl
Pach
