Rozkładanie rąk podczas Modlitwy Pańskiej. Diecezja krytykuje praktykę wiernych
Archidiecezja Portland w USA przestrzega wiernych przed wykonywaniem nieliturgicznych gestów podczas Mszy Świętej. W ostatnim czasie na popularności zyskuje praktyka rozkładania rąk na wzór gestu kapłańskiego oraz trzymanie się na ręce podczas modlitwy Ojcze Nasz.
„W ciągu ostatnich kilku dziesięcioleci pojawiły się pewne niejasności co do tego, czy wierni świeccy powinni wyciągać lub podnosić ręce (a nawet trzymać się za ręce z innymi) podczas odmawiania Modlitwy Pańskiej w trakcie Mszy św., tak jak robi to kapłan” – zauważono w komunikacie opublikowanym w listopadowym numerze biuletynu „Divine Worship Newsletter” Archidiecezji Portland z 2026 r.
Władze diecezji jednoznacznie przyznają, że postawa tzw. orant (orans), czyli na stojąco z rozłożonymi szeroko rękoma przynależy wyłącznie celebransom. „Ani diakoni asystujący podczas Mszy św., ani wierni świeccy nie są nigdy instruowani, aby przyjmować tę postawę” – czytamy dalej w komunikacie. „Jest to postawa liturgiczna właściwa dla kapłana. Kiedy kapłan przyjmuje tę postawę, modli się w imieniu wiernych” - dodano.
Podejmując tę decyzję, archidiecezja powołała się m.in. na Ogólne wprowadzenie do Mszału Rzymskiego (OWMR). Choć dokument nie zabrania wiernym przyjmować wspomnianej postawy, w każdym miejscu, które dotyczy tego gestu, mowa jest wyłącznie o celebransie lub koncelebrującym Mszę Świętą.
Archidiecezja odniosła się również do wytycznych zawartych w dokumentach Soboru Watykańskiego II. Podkreślono wezwanie do zachowania integralności liturgicznej, zabraniające dodawania elementów z własnej inicjatywy.
„Konstytucja o liturgii świętej Soboru Watykańskiego II Sacrosanctum Concilium, stwierdza, że »żadna inna osoba, nawet jeśli jest kapłanem, nie może z własnej inicjatywy niczego dodawać, usuwać ani zmieniać w liturgii« (SC 22.3)” - wskazuje diecezja.
Komunikat powołuje się również na Kodeks Prawa Kanonicznego, który w kanonie 907 stwierdza: „Podczas celebracji eucharystycznej diakonom i świeckim nie wolno wypowiadać modlitw, zwłaszcza modlitwy eucharystycznej, lub wykonywać czynności, które są własnością kapłana”.
Postawa orans wywodzi się z tradycji świątynnej starożytnego Izraela. Chrześcijanie od samego początku przyjęli ją jako główną postawę modlitewną, co potwierdza m.in. św. Paweł w Pierwszym Liście do Tymoteusza (1 Tm 2,8). Ojcowie Kościoła (np. Tertulian, Orygenes) nadali temu gestowi głęboką symbolikę. Rozłożone ramiona naśladowały postać Jezusa rozpiętego na krzyżu. Modlący się stawał się w ten sposób żywym obrazem ukrzyżowanego Zbawiciela.
W średniowieczu wśród wiernych świeckich upowszechnił się germański gest składania dłoni (wywodzący się z przysięgi lennej). Postawa orans pozostała natomiast w liturgii rzymskiej zarezerwowana wyłącznie dla celebransa podczas odmawiania modlitw przewodniczenia (kolekty, modlitwy nad darami, modlitwy eucharystycznej, modlitwy po komunii oraz Ojcze nasz).
Źródło: ewtn.com
PR
Jak się modlić? Czyli najważniejsze cechy dobrej modlitwy
